Η ευγενής τέχνη της ασθένειας

Πώς η ασθένεια μας ενώνει και δε μας χωρίζει

Με αφορμή μια πρόσφατη αμυγδαλίτιδα, επισκέφτηκα ένα κεντρικό νοσοκομείο της Ελλάδας. Και δεν μπορείς να φανταστείς, πώς η ασθένεια, αν και διαφορετικά βιωμένη στον καθένα, με διαφορετικές συνθήκες και διαφορετικό πόνο, μπορεί εν τέλει να μας ενώσει.

Γιατί όμως, οι άνθρωποι “προσεύχονται” περισσότερο στα νοσοκομεία, στα γήπεδα, εκεί που αγαπούν ή λυπούνται, παρά στις εκκλησίες; Τι είναι αυτό που τους κάνει να θέλουν να γίνουν μέρος ενός συνόλου, ενός κύκλου;

Λίγη επιστήμη

Η απάντηση, αν και φαινομενικά είναι απλή, είναι πολυδιάστατη. Βασίζεται κυρίως στην κοινωνική ψυχολογία που λέει ότι ο όχλος, το ανοργάνωτο και χωρίς σκοπό κοινό, μπορεί να γίνει μάζα (με ένα κοινό σκοπό/όραμα/ιδανικά), όπως για παράδειγμα η κοινωνία μας και εν τέλει ομάδα.

Μέσα σε 3 μέρες, μια ομάδα αγνώστων γίναμε γνωστοί, όσο το επιτρέπει το πλαίσιο, λόγω της κοινής ιδιότητας μας: Της ασθένειας. Και εκεί θέλω να καταλήξω, ότι η ταμπελοποίηση, δηλαδή: “Είμαι ασθενής με αμυγδαλίτιδα” μπορεί να φέρει πιο κοντά δύο άγνωστους ανθρώπους γιατί θα πουν “Α και εγώ το έχω”.

Και ενώ οι περισσότεροι νομίζουν ότι όταν είσαι άρρωστος αποκόβεσαι από το περιβάλλον, η αλήθεια είναι διαφορετική. Και αυτό, γιατί το κοινό βίωμα είναι αυτό που ενώνει τις ομάδες. Σε διαφορετική περίπτωση, η ομάδα θα σπάσει.

Πώς όμως η ευγενής τέχνη της ασθένειας μπορεί αν μας ενώσει;

Λίγες σκέψεις

Με το να μοιραζόμαστε, να εκφραζόμαστε και να μιλάμε για αυτά που μας προβληματίζουν. Φυσικά, όχι με το να μοιραζόμαστε τα ευαίσθητα προσωπικά δεδομένα μας, αλλά τις ανθρώπινες εμπειρίες και τα βιώματα μας.

Ίσως ο τίτλος ήταν λιγάκι παραπλανητικός. Ή καλύτερα ασαφής. Γιατί από μόνη της η οξεία αμυγδαλίτιδα που είχα δεν ήταν η αιτία που συνδέθηκα με ανθρώπους. Μα η θέληση, το μεράκι και η ανάγκη μου για λίγη ακόμα ανθρωπιά.

Ίσως αυτός είναι και ο λόγος που οι άνθρωποι ανοιγόμαστε πιο πολύ σε αγνώστους. Σε άτομα που δεν πρόκειται να ξανά δούμε μάλλον ποτέ, ή σε άτομα που εμπιστευόμαστε αλλά έχουμε μια επαγγελματική σχέση, όπως πχ με έναν κουρεία.

Έτσι, η ευγενής τέχνη της ασθένειας δεν είναι της ίδιας ασθένειας per se, αλλά της ανθρώπινης σύνδεσης. Και αυτό είναι που εν τέλει μετράει. Αυτό είναι που εν τέλει μας ενώνει και μας εντάσσει στα θηλαστικά όντα. Το γεγονός, ότι ακόμα και στην κοινωνική ψυχολογία, ο άνθρωπος θέλει να κατηγοριοποιείται, και έπειτα να κουμπώνει καλά με τους άλλους ή την κοινωνία. Αυτός είναι ο προγραμματισμός μας από το σχολείο.

Και όσοι δεν ταιριάζουν με αυτό το μοτίβο; Γράφουν τέτοια κείμενα!