Αλλάζει τελικά ο άνθρωπος;

Η ψευδαίσθηση της αλλαγής

Αρχικά, θα ήθελα να θέσω το εξής ερώτημα: Αλλάζει τελικά ο άνθρωπος; Και η απάντηση, αν και πολυδιάστατη και σύνθετη, μπορεί να δοθεί με μια μόνο φράση: Ναι, αλλάζει υπό προυποθέσεις (και η νευροπλαστικότητα, η ικανότητα δημιουργίας νέων συνάψεων, είναι μια από αυτές. Όχι όμως το μοναδικό κριτήριο).

Τι είναι αυτό που τελικά μας αλλάζει ή αλλάζουμε μέσα μας; Είναι οι συνήθειες μας, οι ρουτίνες μας, τα μαλλιά μας ή τα ρούχα μας; Ή μήπως είναι ο χαρακτήρας μας, η προσωπικότητα μας ή ο πόνος που μας οδηγεί σε μια αλλαγή;

Το ψεύτικο δίπολο

Πολλοί νομίζουν ότι η αλλαγή είναι μεταξύ συναισθημάτων (πχ χαρά-λύπη), μεταξύ συναισθηματικών καταστάσεων (πχ μεγαλύτερη χαρά-λύπη) ή μεταξύ στοιχείων προσωπικότητας και ιδιοσυγκρασίας.

Όμως, η αλλαγή δεν προέρχεται από μια δυαδική κατάσταση. Δηλαδή από το 1 πάω στο 2 ή από το 2 στο 1. Προέρχεται από όλα εκείνα τα δεκαδικά που κάναμε στο σχολείο, ανάμεσα στο 1 και το 2. Εννοώ, ΄ότι τα συναισθήματα έχουν πολλές, πολλές αποχρώσεις. Έτσι, το να τα κατονομάζουμε σε ένα μόνο δίπολο δε θα ήταν και τόσο λειτουργικό.

Ένα προσωπικό βίωμα

Για ένα διάστημα, δούλευα σε 2 ξεχωριστές εταιρείες. Και από τις 2, αποκόμισα ξεχωριστά βιώματα και εξελίχθηκα. Η μία; Μου έμαθε να είμαι “flexible” και να εξελίσσομαι συνεχώς στην εργασία μου. Η δεύτερη; Μου έκανε εργασιακό bullying και δεν ήθελα καθόλου να πάω. Όμως πήγαινα και απέκτησα περισσότερη ψυχική ανθεκτικότητα.

Και οι δύο εταιρείες, ήταν πάνω κάτω συναφούς αντικειμένου. Όμως οι άνθρωποι, η διοίκηση, η ηγεσία, η εκπαίδευση, το υλικό και ο εξοπλισμός διέφεραν κατά πολύ. Αυτά νομίζω ότι είναι από τα πιο σημαντικά πράγματα που μπορεί να κρατήσει ένας εργαζόμενος: Το πόσο τον ακούει το εργασιακό περιβάλλον, το πόσο τον σέβεται και πόση αξία του δίνει να είναι αυτόνομος, τηρώντας παράλληλά τις επαγγελματικές του υποχρεώσεις.

Όταν το σώμα γίνεται στόχος

Ας ξεχάσουμε το παράδειγμα των εταιρειών που δούλευα, κι ας πάμε στο σώμα μας λιγάκι. Το ήξερες, ότι όταν δεχόμαστε αρνητική κριτική/bullying/mobbing/ghosting και όλες αυτές τις καινούργιες έννοιες, εκκρίνουμε ορμόνες άγχους και στρες;

Και αυτό, αν και δεν φαίνεται άμεσα, μας αλλάζει. Μας κάνει πιο νευρικούς, πιο εκνευρισμένους, πιο αγχωμένους, πιο μαζεμένους ή ντροπαλούς. Μας αλλάζει. Παθητικά. Μπορεί μάλιστα και ενεργητικά, αν μας εξάψει επιθετικά στοιχεία.

Όταν έχεις την επιλογή

Και εδώ, είναι η ουσία του άρθρου. Όταν έχεις την επιλογή να μην αλλάξεις, ή αντίστοιχα να αλλάξεις, νιώθεις πιο ελευθερωμένος. Πιο ανοιχτός σε νέες ιδέες και σκέψεις. Σαν να έχεις αρκετά χρήματα να επενδύσεις στα ενδιαφέροντα σου, ή σαν να έχεις την επιλογή να ψωνίσεις από ένα super market που σέβεται τους υπαλλήλους του από ένα άλλο που δεν τους σέβεται.

Και η αλήθεια είναι, ότι όλοι οι άνθρωποι αλλάζουν. Συνεχώς. Απλώς η ψευδαίσθηση, είναι η στατικότητα. Δηλαδή ότι μένουμε στο παρελθόν ή στο μέλλον. Στην πραγματικότητα, κινούμαστε στο παρόν συνεχώς (δύσκολη έννοια έ;)

Και πώς αλλάζεις; Με διάβασμα, διαλογισμό, άσκηση, μελέτη πάνω στον τομέα σου, σεμινάρια, workshops, ομάδες αυτοβελτίωσης, ψυχοθεραπεία, ψυχοεκπαίδευση, ομαδικές ψυχοθεραπείες και πάει λέγοντας.

Συνοψίζοντας

Συνοψίζοντας, το ότι ακουγόμουν ήταν και ο βασικός λόγος ότι άλλαξα. Το ότι μου έδιναν σημασία. Και οι άνθρωποι αλλάζουν όταν τους ακούνε. Όταν τους φροντίζουν. Όταν τους αγαπάνε. Όταν είναι δίπλα τους.

Σαν ένα αργό, καλόψημένο ψωμί. Θέλει την ώρα του για να ζυμωθεί και να ψηθεί, αλλά το αποτέλεσμα θα είναι άρτιο. Έτσι και εδώ. Η αλλαγή έρχεται, όχι όταν τη θέλεις αλλά όταν είσαι έτοιμος να τη δεχτείς..